Albert Guz, Fotograf Puławy, Ryki, Garwolin, Kazimierz Dolny - Fotografia ślubna Albert Guz

Zarządzanie barwą – łopatologicznie czyli dla opornych

Witam w dziale poświęconym Systemem Zarządzania Kolorem (CMS, ang. Color Management System), obiecałem że będzie łopatologicznie i postaram się tego słowa dotrzymać. Najprościej jak się da CMS jest systemem który umożliwia wierne odwzorowanie kolorów (czyli pozwala nam widzieć na monitorze dokładnie to co sfotografowaliśmy bądź zeskanowaliśmy oraz wydrukować to co widzimy na ekranie – nie ważne czy to na domowej drukarce czy w drukarni) System ów umożliwia stworzenie profili kolorystycznych (icc, icm) poszczególnych urządzeń biorących udział w procesie przygotowania, obróbki i wydruku fotografii, prezentacji itp.

Dlaczego Zarządzanie Barwą jest takie ważne?

Oto kilka przykładów, w zakresie zastosowań amatorskich zdjęcie wykonane aparatem na monitorze wygląda zupełnie inaczej w różnych programach od obróbki, a po zapisaniu zmiana np. w Photoshopie inaczej wygląda w przeglądarce fotografii czy w przeglądarce internetowej niż w Photoshopie którego przed chwilą używaliście. Co więcej drukujecie te zdjęcie na drukarce w domu i wygląda to jeszcze inaczej, zanosicie zdjęcia do minilabu celem wywołania, a kolory zupełnie nie przypominają tego co widzieliście na monitorze, przesyłacie zdjęcia do znajomych – znowu ta sama sytuacja.

A co by było gdybyśmy zajmowali się tym profesjonalnie, ile razy można wmawiać klientowi że tu na monitorze wizytówka wyglądała na czerwoną a te 10 tyś które przyszło z drukarni są brunatne. Albo reklama na plakacie za który zapłaciliście też nie zgadza się projektem który przedstawiła wam agencja reklamowa. Klient może zarządzać ponownego wydruku albo zwrotu pieniędzy. Czy nie lepiej się zabezpieczyć przed przykrymi niespodziankami niż naprawiać szkody po fakcie.

Wiele osób zapewne czytało w Internecie poradniki jak samodzielnie skalibrować monitor itp. ale prawda jest taka , że bez precyzyjnych urządzeń pomiarowych i odpowiedniego oprogramowanie nie można stworzyć profili i liczyć, że ustawi coś się nie oko. Ja sam nie mogłem tego znieść, przez jakiś czas wgryzałem się w temat i w tej chwili świadczę usługi zarządzania barwą.

Oferta

  1. Kalibracja lub profilowanie monitorów LCD (zarówno szerokogamutowych jak i tych o standardowym zakresie gamutu. Wszystkie pomiary wykonuje spektrofotometrem X-Rite Eye 1 Pro. Usługę wykonuje także dla monitorów CRT.
  2. Profilowanie drukarek atramentowych jak i laserowych (profilowanie wg wzorników RGB lub CMYK w oparciu o 360,1100,1120 i 1700 pól pomiarowych). Pomiary wykonuje spektrofotometrem X-Rite Eye 1 Pro. Finalnym produktem profilowanie jest plik ICM. Usługę można wykonywać na miejscu jak i zdalnie.
  3. Profilowanie aparatów cyfrowych dla poszczególnych barw światła
  4. Podstawowe szkolenie w zakresie zarządzania barw na swoim komputerze.

Poniżej zamieszczam zarówno wiadomości teoretyczne oraz szczegółowy opis usług które świadczę. Znajdziecie tutaj trochę wskazówek na temat jaki sprzęt używać itp.

  1. Teoria - krótko, zwięźle i na temat
  2. Opis usług związanych z CMS (kalibracja, profilowanie)
  3. Instrukcje jak ustawić system operacyjny i oprogramowanie do pracy z kolorem.
  4. Praktyczne uwagi co można zrobić z „moim sprzętem”

Teoria
System zarządzania kolorem pracuje w trzech etapach. Pierwszym z nich jest moduł CMM (Color Management/Matching Module) zintegrowany w waszym systemie operacyjnym który zarządza wszystkimi profilami, łączy je i dokonuje niezbędnych obliczeń. Następnym są profile każdego z urządzeń. Pozwalają one systemowi przetłumaczyć to, co widzą urządzenia wejściowe (skanery i kamery) na jakąś standardową postać, a później tę standardową postać przekształcić na potrzeby urządzeń wyjściowych (drukarek lub maszyn drukujących). I na końcu są sterowniki i oprogramowanie umożliwiające pracę w systemie zarządzania barwą.

Tak jak wspominałem wcześniej, aby system zarządzania barwą był kompletny i działał prawidłowo należy utworzyć profil kolorów ICC dla każdego urządzenia w łańcuchu - od aparatów cyfrowych, poprzez monitory, aż do drukarek. Zwykle korzystamy z domyślnych profili dostarczonych przez producentów, ale w większości przypadków (szczególnie w urządzeniach typu monitor, drukarka) należy przygotować własne profile. W przypadku skanerów konieczne jest wykonanie skanu testu IT8 - jest to standardowy obraz zawierający pełną gamę kolorów - a następnie przekazać uzyskany plik do odpowiedniego programu, który utworzy tabelę do konwersji barw RGB do przestrzeni LAB. W czasie kalibrowania monitorów na ekranie są wyświetlane kolejne paski kolorów, które są mierzone za pomocą kolorymetru bądź spektrofotometru. Profil drukarki tworzymy analizując za pomocą spektrofotometru odpowiednich wzorników. Ale czym w zasadzie są te profile. Najprościej jak się da to taki tłumacz, który informuje, że właśnie ten kolor to jest czerwony , tamten zielony i z jakimi odcieniami kolorów mamy do czynienia.

Zasadnicze pytanie czy profilowanie i kalibracja to to samo?

Większość ludzi którzy dostrzegają, że ich sprzęt komputerowy nie wyświetla prawidłowo kolorów od razu pyta o kalibrację monitora komputera. Niestety kalibrację monitora można przeprowadzić tylko u nielicznych, większość ekranów daje się „tylko” oprofilować.

Przez profilowanie urządzenia (np. monitora) tj. pomiar przestrzeni barwnej urządzenia, czyli określenie jakie kolory jest on fizycznie w stanie zaprezentować. Podczas profilowania tworzony jest odpowiedni profil urządzenia, pozwalający na prawidłową interpretację barw podczas dalszej pracy z tym urządzeniem. Taki profil ma postać pliku z rozszerzeniem .ICC, umieszczonego w odpowiednim folderze systemowym na dysku twardym komputera.

Profilowanie monitorów, odbywa się z użyciem „kalibratora” lub „spektrofotometru”. Jest to specjalistyczne urządzenie, które mierzy jaki kolor jest wyświetlany (lub jaki został wydrukowany) w danym momencie Profilowanie drukarek to już domena spektrofotometru. Profilowanie urządzeń wejściowych, takich jak aparat fotograficzny lub skaner płaski, nie wymaga dodatkowego miernika, a odpowiedniego wzornika z kolorowymi polami. Taki wzornik jest po sfotografowaniu lub zeskanowaniu analizowany przez oprogramowanie i na podstawie wyników analizy tworzony jest profil ICC.

Kalibrowanie urządzenia to również pomiar charakterystyki barwnej urządzenia, jednak proces ten wiąże się z odpowiednią modyfikacją parametrów pracy tego urządzenia, pozwalającej osiągnąć pewien pożądany zakres wyświetlanych kolorów i linowości. Kalibracje wykonuje się w monitorach które umożliwiają regulację parametrów wyświetlania kolorów, jasności i kontrastu oraz dodatkowych parametrów w przypadku bardziej zawansowanych monitorów. Efektem kalibracji jest również utworzenie profilu ICC, tak by system zarządzania kolorem wiedział jakie barwy są dostępne podczas wyświetlania.

Na tym bym zakończył cześć teoretyczną zapraszam do kolejnego działu.

Oferowane usługi z zakresu Zarządzania Barwą

Profilowanie i kalibracja monitorów

Tak jak wspominałem w części teoretycznej są to zupełnie dwa rózne pojęcia. Przede wszystkim chcę wyjaśnić, ze dzięki profilowaniu lub kalibracji nie uzyskamy na ekranie monitora większej ilości barw niż dotychczas. W trakcie tego procesu zmienia się punk bieli monitora oraz barwy są tłumaczone na język zrozumiały dla oprogramowania (czyli oprogramowanie wie jakie barwy w tej chwili są wyświetlanie na monitorze). Zakres wyświetlanych barw jest zależny od budowy monitora oraz użycia matrycy. Rozróżniamy matryce TN – zgodność koloru +-20%, matryce PVA (to już dużo lepiej) i IPS, reszta matryc to już klony i hybrydy: eIPS, MVA. Nie będę tu wchodził w zakres budowy matryc, powiem tylko, że najniższa półka monitorów LCD to właśnie TN.

Proces ich uzdatniania to czasami tylko profilowanie (głównie laptopy) oraz kalibracja (zewnętrzne monitory z możliwościami regulacji składowej kolorów RGB, jasności.

Należy rozróżnić także kalibrację programową i sprzętową – mylne wydaje się stwierdzenie że programową wykonuje się bez użycia kolorymetru. Do wykonania obu usług potrzeba kolorymetru albo spektrofotometru. Kalibracja programowa to ręczne ustawienie parametrów wyświetlanego obrazu w monitorze przy pomocy odpowiedniego czujnika a następnie wygenerowanie profili ICC dla danego urządzenia. Profil ten wpływa na obraz wyświetlany przez kartę graficzną (integracja w LUT karty graficznej) – zaletą jest dostosowanie barw do standardu natomiast wadą to w przypadku szczególnie tanich ekranów pogorszenie tonalności.

Profilowanie wraz z czynnością wstępnego ustawienia parametrów pracy monitora pozwala zlikwidować ewentualne zafarby (wynikające na przykład z właściwości danego typu panelu, rodzaju podświetlenia, etc.) oraz ustalić prawidłową jasność, kontrast i tonalność wyświetlanego obrazu.

Kalibracja sprzętowa możliwa jest tylko w przypadku gdy dany monitor na to pozwala. Parametry kalibracyjne (tj. odchyłki kolorów wyświetlanych od zadanych) zapisywane są w tablicy LUT monitora a profil ICC tworzony dla tej konfiguracji jest bezinwazyjny dla karty graficznej. Które monitory to umożliwiają – oczywiście najdroższe ale nie do końca. Oczywiście aby monitor skalibrować sprzętowo trzeba mieć specjalistyczne oprogramowanie i oczywiście czujnik (kolorymetr bądź spektrofotometr)

Monitory, umożliwiające kalibrację sprzętową:

  1. Eizo wszystkie z serii CG, Nec seria SV – ta klasa monitorów ma dostarczone oprogramowanie do kalibracji razem z monitorem.
  2. Eizo SX, Eizo S2433w, S2243w , Nec P221, Nec P241, Nec P271 – umożliwiają kalibrację sprzętową przy wykorzystaniu odpowiedniego oprogramowania (dostępne osobno)
  3. Na rynku istnieje jeszcze firma Quato – bardzo wysoka półka porównywalna z Eizo CG i Nec SV.

    Pozostałe monitory kalibruje się z sposób programowy. I nie ma tu znaczenia to co opisują producenci typu DELL, ASUS (monitory na matrycach IPS) przeznaczone do pracy z kolorem. Popularny DELL w wyższych modelach używa matryc IPS od tych samych producentów u któ®ych zaopatruje się EIZO (oczywiście tak po krótce to firmy typu EIZO mają swoje własne linie produkcyjne i weryfikację tego co zostało wyprodukowane) ale DELL nie wkłada w tego typu monitory elektroniki która potrafi zadbać np. o równomierność podświetlania obrazu na całej powierzchni, ilość wyświetlanych kolorów itp. Jednak z doświadczenia mogę powiedzieć, że najniższa półka jaka daje w miarę przyzwoitą widoczność kolorów to właśnie:
  4. Dell U2410, HP LP2475w (praktycznie ten sam monitor), wadą ich jest tylko bardzo jasne podświetlenie co bardzo utrudnia pracę w domu (szczególnie wieczorami) a zmniejszanie jasnością monitora powoduje utratę liniowości w wyświetlaniu barw. Mimo wszystko w zakresie amatorskim można spokojnie dostosować stanowisko pracy i ustawić monitor w taki sposób aby dało się na nim pracować.

    Oczywiście tych monitorów jest znacznie więcej, ja wymieniłem tutaj nowe modele, ale i starsze tych producentów są ok. Należy tylko pamiętać, że w ramach oszczędności producenci zaczęli oferować monitor wyposażone w matrycę e-IPS która już nie jest taka fajna jak droższa siostra.
  5. Większość dostępnych na rynku laptopów nie umożliwia kalibracji – ich ekrany umożliwiają tylko profilowanie.
  6. Monitory kineskopowe – z racji innej budowy ich kalibracja przebiega trochę w inny sposób, zazwyczaj monitory kineskopowe wyświetlają więcej barw niż tanie LCD, ale ostrość obrazu na nich jest sporo oraz dość często wymagają kalibracji – nawet raz na 4 tygodnie.

    Pozostałe monitory konstrukcji LCD nie tracą parametrów tak szybko, dobrze ustawiony ekran potrafi trzymać parametry nawet i rok (w przypadku monitorów dedykowanych do pracy z kolorem.

Jakie urządzenia pomiarowe można użyć do profilowania lub kalibracji?

Generalnie przyjęło się, że do monitorów można użyć kolorymetru, z tą jednak uwagą, ze kolorymetr nadaje się do starszych monitorów o standardowej gamie kolorów.

Obecnie prawie wszystkie monitory mają poszerzony gamut (tzn umożliwiają wyświetlanie szerszej palet barw) i w tych przypadkach standardowe kolorymetry nie sprawdzają się. Błąd pomiarowy który postawie przy użyciu kolorymetru to -300 +500K czyli np. zamiast żądanych 6500K możemy mieć 7000K i nic o tym nie wiedzieć. Jeśli ktoś posiada taki kolorymetr jak Eye1 Display2, Syder2,3 to może sobie darować kalibrację monitora szerokogamutowego).

Do kalibracji monitorów łącznie z tymi szerokogamutowymi należy użyć spektrofotometru np. X-Rite ColorMuki Photo, Eye 1 Pro (taki model właśnie posiadam i tego używam do zleceń usługowych)

Z racji innej budowy i innego sposobu działania te urządzenia pozbawione są tego błędu i doskonale nadają się do kalibracji monitorów.

można też użyć spektrofotometru (np. Eye 1 Pro

Profilowanie drukarek

Profilowanie drukarki jest czynnością bardzo pracochłonną oraz wymaga zawansowanego miernika kolorów – tutaj nie można już użyć kolorymetru. Trzeba korzystać z bardzo drogiego spektrofotometru i odpowiedniego oprogramowania – sterującego całym procesem. Przygotowanie profilu barwnego drukarki polega na wydrukowaniu jednej lub wielu stron z barwnymi polami (liczba takich pól jest zależna od rodzaju systemu profilującego – przede wszystkim od oprogramowania, dostarczonego ze spektrofotometrem, sterującego całym procesem), a następnie na wykonaniu pomiarów wszystkich kolorowych pól. Im więcej takich kolorowych pól – tym lepsza precyzja w określeniu charakterystyki drukarki. Komplikacją jest czas potrzebny na wykonanie jednego profilu.

Trzeba też pamiętać, że profil ICM tworzy się dla różnych materiałów eksploatacyjnych – czyli różnych papierów, a przede wszystkim różnego atramentu. Czyli jak wykonujemy profil to najlepiej używać atramentu od tego samego producenta.

Producenci drukarek udostępniają swoje profile barwne ale przy założeniu że korzysta się z zarówno tuszu jak i papieru producenta drukarki. O ile w przypadku produktów Epsona profile ICM są naprawdę ok., to w przypadku innych producentów (tych tańszych) jest z tym bardzo różnie. Profile producentów dopasowane są do ich tuszu a jeśli korzystamy z zamienników to profilowanie jest bezwzględnie konieczne. Zdjęcia w odcieniach zieleni albo niebieskiego to praktycznie standard bez profilu.

Po „ukręceniu” profili wystarczy wgrać go do folderu z profilami i zamontować w systemie operacyjnym. Przy profilowaniu mamy możliwość wyboru zarówno ilości pól pomiarowych od których zależy dokładność, ustawienia kontrastu, ilości zużywanego toneru (dla laserówek). Rozróżniamy też profile dla drukarek CMYK i RGB. Jak rozróżnić z jaką drukarką mamy do czynienia.

Wbrew powszechnej opinie większość to drukarki RGB nawet jeśli wyposażona jest w atramenty lub tonery CMYK. Dlaczego tak się dzieje – to proste drukarka może być CMYK (np. Epsony 9 tuszowe) ale sterownik do drukarki jest napisany w taki sposób, że wszystkie składowe tuszu bądź toneru sterują składowe RGB. Dlatego większość profili tworzy się w oparciu o próbnik RGB.

Profile tworzymy Profile można wykonywać dla drukarek atramentowych i laserowych, o ile w przypadku drukarek atramentowych.

Usługa może być realizowana na miejscu jak i zdalnie. Jak wygląda usługa zdalna. Wysyłam do Państwa plik(i) które trzeba wydrukować wg dołączonej instrukcji na swojej drukarce na papierze który chcecie oprofilować. Następnie Państwo odsyłacie (tradycyjną pocztą) do mnie kartki z parobkami kolorów, a ja po otrzymaniu ich wykonuje u siebie na miejscu profil. Gotowy plik ICM wysyłam pocztą elektroniczną.

Profilowanie aparatu

Usługa polegająca na wykonaniu serii zdjęć w różnych warunkach oświetleniowych przy wykorzystaniu odpowiedniego próbnika

A gotowym produktem są profile które wykorzystuje się w Adobe Photoshop i Lightroom (profile działają w przypadku obróbki plików RAW.

Jak ustawić system do pracy z kolorem

Windows XP

Aby wybrać domyślny profil monitora, należy kliknąć prawym przyciskiem myszy na pustym obszarze pulpitu, z podręcznego menu wybrać opcję ”Właściwości”, kliknąć na zakładkę „Ustawienia”, wcisnąć przycisk „Zaawansowane” i odnaleźć zakładkę „Zarządzanie kolorami”. Tutaj mamy listę profili powiązanych z monitorem. Przy pomocy przycisków „Dodaj”, „Usuń” i „Ustaw jako domyślne” wykonujemy odpowiednie czynności.

Windows Vista i Windows 7

Systemy Windows Vista i Windows 7 wyposażone zostały w nowy system zarządzania kolorem o nazwie Windows Color System (WCS). Aby skorzystać z jego możliwości, w Panelu Sterowania wybierzemy opcję „Zarządzanie kolorami”. Na zakładce „Urządzenia” mamy listę zainstalowanych w systemie urządzeń (monitorów, drukarek, etc), obsługujących funkcje zarządzania kolorem. Po wybraniu monitora należy zaznaczyć opcję „Użyj moich ustawień dla tego urządzenia” i w polu poniżej wskazać odpowiedni profil ICC. Jeżeli nie ma tu żadnego profilu, wciskamy przycisk „Dodaj” i odnajdujemy odpowiednią pozycję na liście. Warto zwrócić uwagę, że korzystając z zakładki „Zaawansowane” możemy wybrać inną domyślną przestrzeń kolorów od sRGB, zmienić metody konwersji kolorów pomiędzy różnymi profilami (np. pomiędzy przestrzenią systemową sRGB i monitorem), etc. Te zaawansowane opcje pozostawimy jednak bez zmian.

Domyślna przestrzeń robocza w systemie Windows to sRGB. Jeżeli użytkownik nie ustalił inaczej, to system operacyjny przyjmuje, że kolory wyświetlane w oknach aplikacji są zapisane w przestrzeni sRGB. Mając do dyspozycji profil monitora, system może dokonać w razie potrzeby odpowiedniej konwersji barw, tak aby obraz na ekranie został wyświetlony poprawnie. Jeżeli w systemie nie przypisaliśmy do danego monitora odpowiedniego profilu, to system domyślnie uznaje, że ekran może wyświetlić kolory z przestrzeni sRGB i nie wykonuje dodatkowej konwersji. Skutkiem tego mogą być mniej lub bardziej zauważalne przekłamania barw w sytuacji, kiedy urządzenie wyjściowe nie może ze względu na swoją charakterystykę zaprezentować części odcieni.

Przestrzeń robocza w aplikacji graficznej jest to przestrzeń kolorów, wybrana przez użytkownika do pracy z obrazem (zdjęciami lub grafiką). Wybór odpowiedniej przestrzeni barwnej uzależniony jest od przeznaczenia naszej pracy. W zdecydowanej większości sytuacji będziemy się posługiwali przestrzenią roboczą sRGB. Bardziej zaawansowani fotografowie mogą skorzystać z przestrzeni roboczej Adobe RGB. Dostępne są jeszcze inne ustandaryzowane przestrzenie robocze, przeznaczone do specyficznych zastosowań, z których najbardziej znana nazywa się ProPhoto RGB i umożliwia przechowanie jeszcze większej palety barw niż Adobe RGB – w tym kolorów teoretycznych, które nie są widziane przez ludzkie oko i wykraczają poza model kolorów PCS.

Wybierając przestrzeń roboczą nie bądźmy zachłanni. Do większości zastosowań w zupełności wystarczą nam możliwości gamutu sRGB. Użycie przestrzeni Adobe RGB czy ProPhoto RGB w warunkach amatorskich to proszenie się o kłopoty, związane z koniecznością pamiętania o konwersji barw na zdjęciach przed udostępnieniem naszych prac innym osobom.

Sposoby ustawienia przestrzeni barwnej mogą się różnić między aplikacjami. Przedstawię je na przykładzie najpopularniejszego programu do zdjęć – czyli Photoshopa. Z menu wybieramy komendę „Edit > Color Settings...”. W otwartym oknie mamy do dyspozycji pole „Working Spaces”, w którym znajdują się listy rozwijalne dla czterech modeli reprezentacji kolorów lub tonów. Ponieważ zdjęcia z aparatu zapamiętywane są z użyciem modelu RGB, interesuje nas właśnie ta lista. Po jej rozwinięciu zobaczymy listę dostępnych profili barwnych, dostępnych dla modelu RGB. W tym miejscu określamy przestrzeń roboczą do pracy ze zdjęciami. Interesuje nas przede wszystkim profil „sRGB IEC61966-2.1” lub ewentualnie „Adobe RGB (1998)”.

Przed zamknięciem tego okna zwróćmy uwagę na opcje dostępne w polu „Color Management Policies”. Dotyczą one zachowania programu w sytuacji, kiedy profil otwieranego pliku nie zgadza się z wybraną przestrzenią roboczą. Z pewnością spotkamy się z taką sytuacją, kiedy operując w przestrzeni roboczej sRGB otworzymy plik z profilem Adobe RGB lub vice versa. Na liście dla modelu kolorów RGB dostępne są trzy opcje: „Off”, „Preserve Embedded Profiles” oraz „Convert to Working RGB”. Jeżeli skorzystamy z opcji „Preserve Embedded Profiles”, program automatycznie przełączy przestrzeń roboczą do pracy z danym obrazem na profil dołączony do tego pliku. Użycie opcji „Convert to Working RGB” spowoduje automatyczną konwersję kolorów z profilu pliku do przestrzeni roboczej określonej w polu „Working Spaces” powyżej. Zalecane jest pozostawienie opcji „Preserve Embedded Profiles”, dzięki której unikniemy zbędnych komplikacji z dodatkowymi konwersjami barw podczas otwierania plików i później, podczas ich zapisywania na dysku.

Możemy tutaj ustalić dodatkowe opcje dotyczące zachowania programu w przypadku wystąpienia sytuacji, w której profil zdjęcia różni się od przestrzeni roboczej. Obok „Profile Mismatches” („niezgodne profile”) dostępne są dwa parametry: „Ask When Opening” i „Ask When Pasting”. Zaznaczenie pierwszego spowoduje wyświetlenie dodatkowego okna dialogowego w sytuacji, kiedy będziemy otwierać zdjęcie z profilem niezgodnym z przestrzenią roboczą. Tutaj określimy, czy program ma się przełączyć na przestrzeń roboczą odpowiadającą osadzonemu profilowi, czy skonwertować kolory z przypisanego profilu do ustalonej przestrzeni roboczej. Druga opcja dotyczy podobnej sytuacji, kiedy przeklejamy fragment zdjęcia pomiędzy dwoma dokumentami z różnymi profilami kolorów. Zaznaczenie opcji „Ask When Opening” w linii „Missing Profiles” wyświetli okno przypisania profilu do otwieranego zdjęcia, w którym nie osadzono informacji o przestrzeni barwnej, w jakiej należy interpretować kolory.

Możemy się również spotkać z taką sytuacją, w której źródłowe zdjęcia przeznaczone do edycji nie mają określonego profilu kolorów. Dzieje się tak na przykład wówczas, gdy aparat fotograficzny nie zapisze w metadanych pliku z fotografią stosownej informacji o użytej przestrzeni barwnej. Taka sytuacja nie jest kłopotliwa, jeżeli posługujemy się oprogramowaniem nie korzystającym z dobrodziejstw funkcji zarządzania kolorem. Trudności mogą się pojawić na przykład w Photoshopie. Objawiają się one przede wszystkim zbyt mocnym lub przeciwnie – zbyt słabym nasyceniem kolorów, ewentualnie zauważalnymi przesunięciami odcieni, które w naturze powinny wyglądać nieco inaczej.

Photoshop pozwala zmienić bieżący profil kolorów dla zdjęcia bez dokonywania konwersji barw między różnymi przestrzeniami barwnymi. Ta funkcja umożliwia poradzenie sobie z opisanym powyżej przypadkiem – kiedy w otwieranej fotografii brakuje informacji o profilu kolorów lub kiedy z jakiegoś powodu przypisany został niewłaściwy profil. Fotoamatorzy najczęściej spotkają się z taką sytuacją, kiedy będą mieli ustawioną przestrzeń roboczą Adobe RGB i otworzą zdjęcie z aparatu cyfrowego wykonane z kolorami sRGB, ale bez tego profilu zaszytego wewnątrz pliku.

Jak poradzić sobie w takiej sytuacji? Przede wszystkim powinniśmy zgadnąć z jaką przestrzenią barwną mamy do czynienia. Jeśli kolory na zdjęciu są zbyt nasycone w stosunku do kolorów naturalnych, wówczas mamy zdjęcie z barwami z „węższego” profilu kolorów (np. sRGB), otwarte w „szerszej” przestrzeni roboczej (np. Adobe RGB). Jeżeli występuje sytuacja odwrotna – a więc kolory mają za słabe nasycenie, wówczas oryginalny profil kolorów jest „szerszy” od „węższej” przestrzeni roboczej. W większości przypadków węższą przestrzenią będzie sRGB, a szerszą – Adobe RGB. Niekiedy możemy mieć jednak do czynienia z jeszcze szerszym (od obu wymienionych) profilem barwnym ProPhoto RGB lub profilami specyficznymi dla konkretnych używanych urządzeń, które mogą być „węższe” lub „szersze” od wybranej przestrzeni roboczej.

Wiedząc do jakiego mniej więcej pomieszania profili barwnych doszło, możemy skorzystać z funkcji przypisania profilu do zdjęcia. Umieszczona jest ona w menu „Edit > Assign Profile...”. Po jej wybraniu w oknie dialogowym będziemy mieli do wyboru trzy opcje: „Don’t Color Manage This Document”, „Working RGB” lub „Profile”. Pierwsza wyłącza proces zarządzania kolorem dla takiego pliku, jednak jej wybranie paradoksalnie może nie rozwiązać problemu pomieszanych kolorów – program po prostu wyświetli kolory w taki sposób, jakby pochodziły z bieżącej przestrzeni roboczej i oznaczy zdjęcie symbolem krzyżyka (#), widocznego w pasku z nazwami otwartych plików i sygnalizującego brak przypisanego profilu. Druga opcja umożliwi przypisanie do zdjęcia bieżącego profilu przestrzeni roboczej – co w naszej sytuacji również nie rozwiązuje problemu. Istotna jest dla nas opcja numer trzy, czyli „Profile”. Z listy rozwijalnej powinniśmy wybrać odpowiedni profil kolorów zgodnie ze wskazówkami z wcześniejszego akapitu. Zaznaczona opcja „Preview” umożliwia śledzenie zmian kolorów na obrazie w czasie rzeczywistym, ułatwiając nam zadanie. Po dobraniu odpowiedniego profilu wciskamy przycisk „OK”.

Photoshop udostępnia dodatkowe opcje, pozwalające programowi reagować natychmiast w sytuacji, kiedy otwierane zdjęcie nie ma przypisanego profilu. Wystarczy w oknie dialogowym, dostępnym po wybraniu komendy „Edit > Color Settings...”, w polu Color Management Policies zaznaczyć opcję „Ask When Opening” w linii „Missing Profiles”. Po potwierdzeniu zmiany otwarcie zdjęcia bez określonego profilu program od razu wyświetli opisane powyżej okno przypisania profilu kolorów.

Copyright by Albert Guz 2011-2014, Created by Anna Guz 2011-2014
Wszystkie fotografie oraz teksty publikowane na tej stronie należą do autora zdjęć i wykorzystywanie ich bez jego zgody jest zabronione.